Durf je je impuls te volgen?
In vergaderingen zie ik het steeds opnieuw. Iemand heeft iets te zeggen, je ziet het aan hem, maar hij zegt het niet. Er valt een stilte. Die stilte wordt gevuld door iemand anders. En daarna is het moment voorbij.
Veel mensen herkennen dit. En toch verandert het zelden vanzelf.
In mijn teambuilding workshops doe ik soms een oefening die we een circle song noemen. De deelnemers staan in een kring en neuriën samen een kort deuntje, steeds opnieuw. De groep klopt een ritme. Dan is er de uitnodiging: wie durft het midden in te stappen en een improvisatie te maken, gedragen door het geluid van de kring eromheen?
Wat je dan ziet, vertelt je meer over een team dan menige vergadering.
Er zijn mensen die het midden instappen en meteen iets doen. Ze gaan hard, ze gaan grappig, ze trekken de aandacht. Niet omdat ze zo vrij zijn, maar omdat ze het ongemak willen wegwerken. De lolbroek is bijna altijd een vlucht.
Er zijn ook mensen die de groep negeren. Die hun eigen ding doen, los van het ritme, los van het gezamenlijke geluid. Technisch gezien doen ze mee, maar de verbinding ontbreekt.
En dan zijn er de mensen die even stil worden. Die eerst voelen wat er gebeurt. Die zich laten raken door het ritme, door de stemmen om hen heen. En dan pas iets doen. Niet gepland. Gewoon: wat er op dat moment wil klinken.
Die mensen maken iets bijzonders mee. En de kring voelt het.
Wat ik zie als iemand zo in het midden staat, is verbinding. Eerst met zichzelf, met wat er in hem of haar leeft op dat moment. En dan, vrijwel automatisch, met de anderen. De kring reageert. Er ontstaat iets wat niemand van tevoren bedacht had.
Dat is precies wat teams zo zelden hebben. Niet het zingen, niet het ritme. Maar dat moment van: ik ben er, ik voel iets, en ik breng het in.
In werkoverleggen, in brainstorms, in evaluaties. Hoeveel mensen houden iets in omdat ze inschatten dat het niet welkom is? Omdat het misschien te direct is, te anders, te vroeg? En hoeveel van die ingehouden gedachten hadden het gesprek een heel andere richting kunnen geven?
Hetzelfde geldt voor vragen stellen. Ook domme vragen. In de jaren dat ik bedrijfstrainingen gaf, stelde ik met gemak vragen over de organisatie of het beleid waar anderen omheen liepen. Vragen die misschien naïef klonken. Wat bleek: het waren vaak precies de vragen die anderen ook hadden, maar niet durfden te stellen. De domme vraag bestaat bijna nooit. Wat wel bestaat, is de angst om er een te stellen.
Ik hoor het regelmatig van deelnemers: ik word niet gezien of gehoord. Mijn antwoord is dan altijd hetzelfde: maak je dan zichtbaar en hoorbaar. Wil gezien en gehoord worden. Laat dat niet aan een ander over, want dat lukt nooit. Het initiatief ligt bij jou.
Dat zit zelden aan de organisatie alleen. Het zit ook aan wat iemand zichzelf toestaat. En dat is geen verwijt, het is een gegeven. We leren van jongs af aan wanneer het veilig is om iets in te brengen en wanneer niet. Die inschatting gaat na verloop van tijd vanzelf, zonder dat we er nog bij nadenken.
Wat de circle song doet, is dat patroon even onderbreken. Niet door erover te praten, maar door het te ervaren. Door te voelen: er is een kring die mij draagt. Ik hoef niet perfect te zijn. Ik kan iets inbrengen en kijken wat er gebeurt.
Dat klinkt klein. Maar voor iemand die gewend is zich in te houden, is het midden instappen van de kring een van de moeilijkste dingen van de dag.
En als het lukt, als iemand dat moment vindt van stilte, voelen en dan pas doen, verandert er iets. Niet alleen in de oefening. Dat nemen mensen mee.
Mijn teambuilding workshops gaan daar over. Over persoonlijk leiderschap. Over ruimte innemen en dat durven. Over je laten horen, je impuls volgen. Maar ook over luisteren. Over aanwezig kunnen zijn bij wat de ander laat zien of horen, zonder daar meteen een mening of oordeel over te hebben.
Wat deelnemers meenemen is steeds hetzelfde: meer moed, meer vrijheid, meer verbondenheid. En plezier. Dat ook.
Meer weten over wat een teambuilding workshop of zangworkshop voor jouw team kan betekenen? Of ben je benieuwd hoe stembevrijding werkt als persoonlijk traject? Neem gerust contact op.
